BIOMIMIKRA WIĘCEJ NIŻ DESIGN

BIOMIMIKRA WIĘCEJ NIŻ DESIGN

Spróbuj sobie wyobrazić budynki, które są samowystarczalne jak żywe organizmy: gdyby potrafiły gromadzić wodę, filtrować powietrze i dostosowywać się do lokalnych warunków klimatycznych. Wyobraź sobie, że świat przyrody mógłby nas nauczyć wszystkiego, co powinniśmy wiedzieć o zrównoważonym, wydajnym projektowaniu.

Biomimikra (inaczej bionika, inżynieria bioniczna) stanowi odpowiedź na to zagadnienie, to wg definicji „interdyscyplinarna nauka badająca budowę i zasady działania organizmów oraz ich adaptowanie w technice i budowie urządzeń technicznych na wzór organizmu”. Wyobraź sobie, jak zrównoważony mógłby być nasz świat, gdybyśmy na poważnie zajęli się rozszerzeniem tej naturalnej inspiracji na wszystkie aspekty współczesnego życia.

ZASADY BIOMIMIKRY:

  • projektowanie oddolne
  • samo składanie się
  • wykorzystywanie darmowej energii
  • zapylanie krzyżowe
  • różnorodność
  • adaptacje i ewolucje
  • symbiozę
  • forma pasuje do funkcji
  • odporność
  • decentralizacje
  • obfitość

Natura daje nam gotowe rozwiązania w kwestiach, w których my jako ludzkość sobie do tej pory nie radziliśmy albo radziliśmy sobie kiepsko, takich jak:

  • UTYLIZACJA ODPADÓW

Najprostszym przykładem biomimikry jest zwykła kompostownia. Materiały organiczne – takie jak na przykład jabłka zerwane z ignorowanego drzewa – w naturalny sposób gniją na miejscu (jeśli nie są zjedzone przez zwierzęta) i w końcu wracają do gleby. Kiedy tworzymy kompostownik lub używamy bardziej zaawansowanego kompostownika, po prostu naśladujemy ten naturalny proces. W zasadzie robimy to, co robi Natura, zamiast wywozić odpady kuchenne i ogrodowe na wysypisko w plastikowych torbach.

Innym znanym od dawna jest dziedzina utylizacji odpadów. Pionierem w tej dziedzinie jest kanadyjski ekologiczny projektant dr John Todd. W 1976 roku, w kanadyjskiej prowincji Wyspa Księcia Edwarda, zaprojektował i zbudował 'The Ark’, eksperyment w dziedzinie zrównoważonego budownictwa i życia, który zawierał wczesny przykład akwakultury. Nieodłącznym elementem tego projektu było zdanie: “Jeśli generujesz odpady, zrób coś z nimi.”

  • OCZYSZCZANIE ŚCIEKÓW

W 1980 dr John Todd roku założył Ocean Arks International, organizację non-profit zajmującą się badaniami w zakresie ochrony i odnowy wód. Dziś Todd jest chyba najbardziej znany jako wynalazca solarnego systemu wodnego, który wykorzystuje właściwości naturalnych systemów do oczyszczania ścieków.
W 1988 roku postanowił spróbować oczyścić staw w Harwich, w stanie Massachusetts, który zawierał toksyczne odpady z szamba i odpady przemysłowe, takie jak metale ciężkie. Wymyślił rozwiązanie, które obejmowało dwadzieścia jeden gigantycznych „akwariów” połączonych ze sobą na zboczu wzgórza i zawierających piasek, żwir oraz ponad tysiąc gatunków wodnych form życia. Miasto zbudowało większą wersję systemu wewnątrz szklarni, a technologia ta została ostatecznie zatwierdzona przez stan do oczyszczania ścieków.

Eksperyment ten przerodził się w słynną Eco Machine™ Todda – system oczyszczania ścieków, który jest wykorzystywany przez firmy, szkoły, laboratoria, miasta i miasteczka na całym świecie.

  • STRUKTURA ORGANIZACYJNA

Biomimikra może być również wykorzystywana do tworzenia nowych struktur i systemów organizacyjnych. W ramach wyzwania magazynu Fast Company „What Would You Ask Nature? biomimicry challenge” amerykańska organizacja US Green Building Council (USGBC) wymyśliła na nowo swoją strukturę operacyjną, wykorzystując zasady biologii. Chcieli oni zastąpić swoje hierarchiczne, odgórne podejście bardziej elastycznym, które stworzyłoby silniejsze poczucie wspólnoty i więzi między członkami. Inspirację znaleźli w grzybach mikoryzowych, które rosnąc w symbiotycznej relacji z drzewami, dzielą się i krążą między nimi substancjami odżywczymi.

  • POLITYKA

W podobny sposób biomimikra mogłaby zainspirować rozwiązania problemów związanych ze sposobem, w jaki obecnie się rządzimy. Dobrym początkiem może być zbadanie sposobu, w jaki pszczoły miodne współpracują przy podejmowaniu decyzji o wyborze nowego ula. Według biologa z Uniwersytetu Cornella, Thomasa Seeleya, wybierają one najlepsze miejsce poprzez demokratyczny proces, który ludzie mogliby naśladować.

  • EDUKACJA

Używając Natury jako modelu, edukacja byłaby zdecentralizowana, samoregulująca się, uczestnicząca, współpracująca, zaradna, zawsze adaptująca się i zmieniająca w odpowiedzi na nowe informacje i zmieniające się warunki, aktywna i zawsze w ruchu, z wbudowanymi mechanizmami informacji zwrotnej i obserwująca tych, którzy już posiadają umiejętności lub wiedzę, której poszukują.

System edukacji oparty na biomimikrze wyglądałby bardzo podobnie do tego, co obecnie nazywamy uczeniem się przez całe życie. Większość ludzi uważa, że rodziny pomagające swoim dzieciom uczyć się w ten sposób są dość radykalne. Jednak to właśnie w ten sposób ludzie uczyli się zaledwie kilka lat temu… W badaniu opublikowanym w 2006 roku, naukowcy Rachel Page i Michael Ryan z Uniwersytetu Teksańskiego w Austin badali rolę społecznego uczenia się i przekazu kulturowego w żerowaniu nietoperzy. Odkryli oni, że nietoperze nauczyły się rozpoznawać najlepsze pożywienie, gdy obserwowały bardziej doświadczone nietoperze.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.